Czy umowa zlecenie wlicza się do emerytury?

Bez względu na wiek, warto już zacząć myśleć o swoim zabezpieczeniu finansowym na stare lata. Nawet jeśli jesień życia wydaje się odległa, by nabyć prawo do emerytury, musimy już teraz zadbać o staż pracy oraz składki emerytalne. Z tytułu umowy zlecenia składki są odprowadzane, ale czy staż pracy rośnie? Sprawdź, jak wyglądają przepisy i co wkrótce się zmieni.

Z tego artykułu dowiesz się:

• Czym jest umowa zlecenie i jakie są jej cechy?

• Czy od umowy zlecenia odprowadzane są składki emerytalne?

• W jakich sytuacjach umowa zlecenie wlicza się do emerytury?

• Jakie składki na ubezpieczenia społeczne są obowiązkowe przy umowie zlecenie?

• Jak okres pracy na umowie zlecenie wpływa na staż emerytalny?

• Czy umowa zlecenie zapewnia takie same prawa emerytalne jak umowa o pracę?

• Jakie są różnice między umową zlecenie a innymi formami zatrudnienia w kontekście emerytury?

• Jak sprawdzić, czy od umowy zlecenia odprowadzane są składki do ZUS?

Umowa zlecenie - czym się cechuje ten rodzaj zatrudnienia?

Wyróżniamy różne formy zatrudnienia i dzielimy je na pracownicze, czyli regulowane przez Kodeks pracy oraz niepracownicze, które opierają się o przepisy Kodeksu cywilnego. Umowa zlecenie należy do tych drugich. Nie mamy tu do czynienia z pracodawcą i pracownikiem, a zleceniodawcą i zleceniobiorcą.

Według powszechnej definicji, umowa zlecenie jest umową cywilnoprawną, w ramach której osoba przyjmująca zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej. Potwierdzający to zapis znajdziemy w art. 734. § 1 Kodeksu cywilnego.

Zarówno firmy, jak i zatrudnieni często uznają ten rodzaj współpracy za korzystniejszy. Dotyczy to np. studentów i osób uczących się przed ukończeniem 26 roku życia, dla których wynagrodzenie netto jest równe zapisanemu w umowie brutto. Jest to również forma zatrudnienia chętnie wybierana przy pracach sezonowych i dorywczych, gdzie liczy się elastyczność zapisów.

Główne cechy umowy zlecenie

Przeglądając portale pracy, z pewnością zauważyłeś, że wiele atrakcyjnych ofert opiera się o umowy cywilnoprawne. Warto zatem wiedzieć z czym wiąże się podjęcie pracy w ramach umowy zlecenia. Poniżej kilka cech charakterystycznych dla tego rodzaju formy zatrudnienia.

• Swobodne kształtowanie treści - Umowa zlecenia pozwala na elastyczne ustalenie jej warunków przez strony, dzięki czemu zyskują swobodę w kształtowaniu jej treści.

• Brak limitów czasu pracy - Nie ma określonych dobowych i tygodniowych limitów czasu pracy, co pozwala na swobodniejsze zarządzanie czasem pracy.

• Dobrowolność w ustalaniu warunków - Od dobrej woli stron zależy wprowadzenie płatnych zwolnień lekarskich i urlopów. Warto pamiętać, że nie jest to obligatoryjne.

• Swoboda w ustalaniu terminu i miejsca pracy - Strony mogą dowolnie ustalać termin i miejsce pracy, zyskując możliwość ustalania grafiku korzystnego np. dla osób mających inne zobowiązania.

• Możliwość zastąpienia zleceniobiorcy - Zleceniobiorca może być zastąpiony przez osobę trzecią, dzięki czemu w awaryjnej sytuacji zawsze ktoś inny może pojawić się na stanowisku.

• Możliwość wypowiedzenia w każdym czasie - Obie strony mogą wypowiedzieć umowę w dowolnym momencie, przy czym w przypadku wypowiedzenia bez ważnego powodu zleceniobiorca może ponieść odpowiedzialność za powstałą szkodę.

• Brak ochrony pracowniczej - Umowa zlecenia nie zapewnia ochrony pracowniczej, takiej jak w przypadku umowy o pracę, co oznacza brak urlopu, odpraw itp.

Nie da się ukryć, że umowa zlecenie może zostać doceniona szczególnie przez tych, którzy cenią sobie elastyczność ustaleń i swobodę w określaniu warunków współpracy. Bez ograniczeń, które narzuca Kodeks pracy, strony mogą lepiej dopasować grafik do swoich potrzeb. Jednak trzeba pamiętać, że umowy cywilnoprawne pozbawiają zatrudnionego pewnych praw, które mają osoby podpisujące umowę o pracę.

Uwaga! Umowa zlecenie nie powinna mieć znamion stosunku pracy, czyli typowej relacji regulowanej przez Kodeks pracy. Jeśli tak się stanie, możesz domagać się zatrudnienia w oparciu o umowę o pracę.

Umowa zlecenie a emerytura

Ze względu na korzyści dla uczących się osób przed 26 rokiem życia, na umowę zlecenie często decydują się osoby młode, które nie myślą jeszcze o emeryturze. Czasem zdarza się też, że podejmujemy pracę na umowie zlecenie z braku innych opcji. W obu przypadkach warto zdawać sobie sprawę z tego, jak ta forma zatrudnienia wpływa na prawo do emerytury oraz jej wysokość. Dobra wiadomość jest tutaj taka, że pracodawca opłaca składki emerytalne, co oznacza, że podniosą one wysokość świadczenia. Niestety inaczej sytuacja wygląda w przypadku stażu pracy.

Czy umowa zlecenie wlicza się do stażu pracy?

Obecne przepisy niestety nie pozwalają na wliczenie okresów zatrudnienia na umowie zlecenie do stażu pracy. Umowa cywilnoprawna pod tym względem jest dużo mniej korzystna niż formy zatrudnienia regulowane Kodeksem pracy. Wpływa to na Twoją przyszłość w kwestii prawa do przejścia na emeryturę (nie liczy się do przepracowanych lat) oraz na ilość przysługujących dni urlopowych (zależnie od stażu pracy 20 lub 26).

Na szczęście szykuje się zmiana w przepisach. Od 1 stycznia 2026 roku do stażu pracy będzie można wliczyć umowę zlecenie, umowy agencyjne oraz prowadzenie własnej pozarolniczej działalności gospodarczej. To oznacza, że będziesz mógł przejść na emeryturę po przepracowaniu wymaganych 20 lub 25 lat, włączając w to okresy, kiedy obejmowała Cię umowa zlecenie. Warunkiem jest tutaj oczywiście odprowadzanie składek emerytalnych.

Czy od umowy zlecenia są odprowadzane składki emerytalne?

Firmy, które zatrudniają na umowę zlecenie nie mogą uchylać się od swoich zobowiązań względem ZUS. Nawet jeśli pracujesz na umowie zlecenie, pracodawca ma obowiązek odprowadzać składki na ubezpieczenia społeczne, w tym także na Twoją emeryturę. Oznacza to, że nawet korzystając z tej formy zatrudnienia, zwiększasz wysokość emerytury, którą finalnie otrzymasz, kiedy osiągniesz wymagany wiek i staż pracy uprawniający do świadczenia.

Zatem lata przepracowane na umowie zlecenie, jako okresy opłacania składki emerytalnej, wpływają na ustalenie wysokości emerytury, jednak na ten moment nie wliczają się do stażu pracy. Sprawia to, że korzystając wyłącznie z tej formy zatrudnienia, możesz nie nabyć prawa do ubezpieczenia emerytalnego. Na szczęście zmiana w przepisach już nadchodzi, więc od 2026 roku sytuacja będzie wyglądać dużo korzystniej.

Forma zatrudnienia a prawo do emerytury - umowa zlecenie na tle innych

Formy zatrudnienia w Polsce wpływają na prawo do emerytury w różny sposób, w zależności od rodzaju umowy i składek ZUS. Poniżej krótkie zestawienie, które pozwoli Ci sprawdzić, czy Twoja umowa daje Ci korzyści w zakresie świadczenia emerytalnego.

• Umowa o pracę - Zapewnia pełne prawa emerytalne, ponieważ pracodawca opłaca składki ZUS, w tym emerytalne i rentowe. Okres zatrudnienia na umowie o pracę jest wliczany do stażu pracy.

• Umowa zlecenie - Jeśli zleceniobiorca nie ma innych tytułów do ubezpieczeń społecznych, musi opłacać składki ZUS, co pozwala na nabycie praw emerytalnych. Jeśli zleceniobiorca ma już inny tytuł do ubezpieczeń (np. umowę o pracę), umowa zlecenie nie podlega obowiązkowym składkom społecznym, z wyjątkiem składki zdrowotnej.

• Umowa o dzieło - Nie podlega obowiązkowym składkom ZUS, co oznacza, że nie wpływa na prawo do emerytury, chyba że zleceniobiorca dobrowolnie opłaca składki emerytalne.

• Umowa agencyjna - Podobnie jak umowa zlecenie, może podlegać obowiązkowym składkom ZUS, jeśli agent nie ma innych tytułów do ubezpieczeń.

• Kontrakt menedżerski - Zazwyczaj opiera się na umowie cywilnoprawnej, ale może podlegać składkom ZUS, jeśli menedżer nie ma innych tytułów do ubezpieczeń.

• Samozatrudnienie - Osoby prowadzące działalność gospodarczą muszą opłacać składki ZUS, co pozwala na nabycie praw emerytalnych.

Od 1 stycznia 2026 roku, do stażu pracy będą wliczane okresy wykonywania umów zlecenia, umów o świadczenie usług, umów agencyjnych oraz okresy prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, pod warunkiem odprowadzania odpowiednich składek emerytalnych i rentowych. Te zmiany mają na celu wyrównanie szans pracowników zatrudnionych na różnych formach umów i zapewnienie im równego dostępu do uprawnień emerytalnych.

Obowiązkowe składki przy umowie zlecenie - czy pracodawca musi je płacić i jak to sprawdzić?

Zastanawiasz się, czy praca na umowę zlecenie daje Ci prawo do ubezpieczenia zdrowotnego lub emerytalnego? Jeśli Twoje składki są opłacane to jak najbardziej. Sprawdź, jak wygląda obowiązek opłacania składek przez zleceniodawcę oraz jak skontrolować, czy go dopełnia.

Składki na umowie zlecenie - czy pracodawca je opłaca?

Koszty pracodawcy przy umowie zlecenie zwykle nie są mniejsze, niż w przypadku standardowego stosunku pracy. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy zleceniobiorca ma inne źródła dochodu (np. umowę o pracę), które zapewniają mu minimalne wynagrodzenie. Wówczas umowa zlecenie nie podlega obowiązkowym składkom społecznym, z wyjątkiem składki zdrowotnej. Jeśli jednak umowa zlecenie jest jedynym źródłem dochodu zleceniobiorcy, podlega ona obowiązkowym składkom ZUS na ubezpieczenia społeczne, w tym:

• Emerytalne - 9,76% dla zleceniodawcy i 9,76% dla zleceniobiorcy.

• Rentowe - 6,5% dla zleceniodawcy i 1,5% dla zleceniobiorcy.

• Wypadkowe - od 0,67% do 3,33% (tylko zleceniodawca).

• Zdrowotne - 9% (tylko zleceniobiorca).

• Fundusz Pracy - 2,45% (tylko zleceniodawca).

• Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych - 0,1% (tylko zleceniodawca).

• Zleceniobiorca może też dobrowolnie opłacać składkę chorobową w wysokości 2,45%.

Dzięki opłacaniu tych składek, pracując na podstawie umowy zlecenia, można liczyć na ubezpieczenie chorobowe oraz wpływać na wysokość emerytury. Na razie nie ma możliwości zaliczenia okresu zatrudnienia przy tej formie współpracy, ale w 2026 roku ma się to zmienić. W świetle nowych przepisów zleceniobiorca nie tylko doliczy okresy składkowe dające prawo do emerytury, ale także zaliczy je do swojego stażu pracy.

Czy Twoje składki trafiają do ZUS? Sprawdź!

Jeśli umowa zlecenie to Twoje jedyne źródło dochodu, składki społeczne opłaca zleceniodawca. Niestety czasem zdarza się, że nie rozumie on swoich zobowiązań, błędnie interpretuje Twoją sytuację zawodową lub po prostu jest nieuczciwy. Dlatego dla spokoju sumienia warto wiedzieć, jak sprawdzić, czy ZUS otrzymuje Twoje składki.

Nowoczesne rozwiązania i wszechobecna cyfryzacja na szczęście ułatwiają zadanie osobom, które nie wiedzą, jak sprawdzić czy pracodawca płaci ZUS. Jest to obecnie bardzo proste, o ile masz dostęp do internetu. Zleceniobiorca może sprawdzić w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, czy został zgłoszony do ubezpieczeń. Można to zrobić za pomocą platformy PUE (Portal Usług Elektronicznych), logując się do swojego konta i sprawdzając zakładkę "Ubezpieczenia i płatnicy".

Możesz także skontaktować się z działem HR lub księgowością w firmie, która Cię zatrudnia. Jeśli wykryjesz jakieś nieprawidłowości, porozmawiaj ze zleceniodawcą i wyjaśnij sytuację. W ostateczności możesz zgłosić sytuację do ZUS.