Podatek od emerytury – ile wynosi i jak go obliczyć?
Podatki i składki, które opłacamy przez cały okres pracy zawodowej, mają między innymi za zadanie zapewnić nam dostęp do różnych świadczeń. W grę wchodzi także przyszłe świadczenie emerytalne. Czy jednak zasłużona emerytura oznacza wolność od podatku? Niekoniecznie. Powyżej pewnej kwoty wciąż możesz odprowadzać zaliczkę na podatek dochodowy. Poznaj zasady opodatkowania emerytury.
Czy od emerytury pobierany jest podatek?
Warto wiedzieć, że emerytura w Polsce podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych (PIT). Nie oznacza to jednak, że każdy emeryt musi faktycznie płacić podatek. W 2026 roku od emerytur nieprzekraczających 2500 zł brutto miesięcznie ZUS zasadniczo nie pobiera zaliczek na PIT. Wynika to z obowiązującej kwoty wolnej od podatku, która wynosi 30 000 zł rocznie. Należy jednak pamiętać, że nawet jeśli emerytura jest zwolniona z bieżących potrąceń podatkowych, nadal pobierana jest od niej składka na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 9% świadczenia brutto. Ostateczna wysokość podatku zależy również od pozostałych dochodów emeryta uzyskanych w danym roku podatkowym.
Podstawą prawną dla pobierania zaliczek na PIT z emerytur i rent jest art. 34. 1. ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Organy rentowe są obowiązane jako płatnicy pobierać zaliczki miesięczne od wypłacanych bezpośrednio przez te organy emerytur i rent, świadczeń przedemerytalnych i zasiłków przedemerytalnych, nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych, zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, rent strukturalnych, rent socjalnych, dodatków dopełniających oraz rodzicielskich świadczeń uzupełniających.
Ile wynosi podatek od emerytury?
W 2026 roku podatek od emerytury wynosi 12% lub 32%, w zależności od wysokości rocznych dochodów podlegających opodatkowaniu. Emerytury są opodatkowane według tej samej skali podatkowej, która obowiązuje osoby zatrudnione na umowie o pracę.
Wysokość podatku zależy od obowiązujących progów podatkowych:
-
12% – przy podstawie opodatkowania do 120 000 zł rocznie. Od obliczonego podatku odejmuje się kwotę zmniejszającą podatek w wysokości 3600 zł.
-
32% – od nadwyżki ponad 120 000 zł rocznie. Podatek wynosi wtedy 10 800 zł plus 32% od kwoty przekraczającej pierwszy próg podatkowy.
Emeryci korzystają również z kwoty wolnej od podatku, która wynosi 30 000 zł rocznie. Oznacza to, że nie płacą PIT od dochodów mieszczących się w tym limicie.
Jak obliczyć podatek od emerytury?
Chcąc obliczyć podatek od emerytury, należy uwzględnić wysokość rocznych dochodów oraz obowiązującą skalę podatkową. W przypadku emerytów, których podstawa opodatkowania nie przekracza 120 000 zł rocznie, obliczenie można przeprowadzić w kilku krokach:
-
Ustal roczny dochód z emerytury – zsumuj kwoty brutto świadczeń otrzymanych w danym roku.
-
Oblicz podstawę opodatkowania – od dochodu odejmij przysługujące Ci odliczenia.
-
Oblicz 12% podstawy opodatkowania – otrzymasz kwotę podatku przed zastosowaniem kwoty zmniejszającej.
-
Odejmij 3600 zł – jeżeli wynik jest ujemny, podatek wynosi 0 zł.
Przykład
Ile wynosi podatek od emerytury 4000 zł brutto?
Załóżmy, że emeryt otrzymał w ciągu roku 12 świadczeń po 4000 zł brutto, nie uzyskał innych dochodów i nie korzysta z dodatkowych odliczeń.
Roczny dochód
4000 zł × 12 = 48 000 zł.
Podatek według stawki 12%
48 000 zł × 12% = 5760 zł.
Podatek po uwzględnieniu kwoty zmniejszającej
5760 zł − 3600 zł = 2160 zł.
Roczny podatek od emerytury wynosi w tym przykładzie 2160 zł, czyli średnio 180 zł miesięcznie.
Obliczenie redakcji na podstawie wskazanych danych
To uproszczone wyliczenie, które nie uwzględnia trzynastej i czternastej emerytury ani składki zdrowotnej. Dodatkowe świadczenia i dochody opodatkowane według skali podatkowej mogą wpłynąć na ostateczną wysokość podatku.
Zaliczka na podatek od emerytury
Dobra wiadomość dla seniorów jest taka, że emeryci nie muszą samodzielnie obliczać i odprowadzać miesięcznych zaliczek na podatek dochodowy. Obowiązek ten spoczywa na ZUS lub innym organie rentowym, który wypłaca świadczenie. Zaliczka jest potrącana bezpośrednio z emerytury, zanim pieniądze trafią do świadczeniobiorcy. W 2026 roku przy obliczaniu zaliczki stosuje się stawkę 12% oraz miesięczną kwotę zmniejszającą podatek, która wynosi 300 zł. ZUS uwzględnia to pomniejszenie automatycznie. Jeśli obliczona zaliczka wynosi 0 zł lub mniej, podatek nie jest potrącany. Po przekroczeniu pierwszego progu podatkowego wysokość zaliczki ustala się z uwzględnieniem stawki 32% od nadwyżki.
💡 Przeczytaj też: Wcześniejsza emerytura – Komu przysługuje i jakie warunki trzeba spełnić, żeby ją przyznano?
Emerytura brutto a netto – jakie składki i podatki są potrącane?
Emerytura brutto to kwota świadczenia przed odliczeniem podatku i składek, natomiast emerytura netto oznacza sumę, którą emeryt otrzymuje na konto bankowe lub przekazem pocztowym. Różnica między tymi kwotami wynika z dwóch podstawowych potrąceń:
-
Składka na ubezpieczenie zdrowotne – wynosi 9% kwoty emerytury brutto. Nie pomniejsza podatku dochodowego i nie można jej odliczyć w rocznym zeznaniu PIT.
-
Zaliczka na podatek dochodowy – jej wysokość zależy od kwoty świadczenia i zasad obliczania zaliczek na PIT.
Od samej emerytury nie odprowadza się składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe ani wypadkowe, które są charakterystyczne dla dochodów z pracy.
Przykład
Emerytura wynosi 3000 zł brutto miesięcznie. Składka zdrowotna to 270 zł, natomiast zaliczka na podatek dochodowy wynosi 60 zł. Po odliczeniu obu należności emeryt otrzymuje 2670 zł netto.
W niektórych przypadkach kwota wypłaty może być dodatkowo pomniejszona o inne należności, np. zaległe alimenty, zajęcie komornicze lub zwrot nienależnie pobranych świadczeń. Nie są to jednak podatki ani składki.
Emerytury bez podatku – do jakiej kwoty?
W 2026 roku emerytury do 2500 zł brutto miesięcznie są wypłacane bez potrącania zaliczki na podatek dochodowy. Jest to związane z kwotą wolną od podatku, która wynosi 30 000 zł rocznie. Należy jednak odróżnić miesięczną wysokość emerytury od łącznych rocznych dochodów. Do limitu 30 000 zł wliczają się również dodatkowe świadczenia emerytalne, w tym trzynasta i czternasta emerytura. Z tego powodu ZUS może pobrać zaliczkę na PIT od dodatkowego świadczenia, nawet jeśli podstawowa emerytura nie przekracza 2500 zł brutto. Emeryt, który przewiduje, że jego roczne dochody nie przekroczą 30 000 zł, może złożyć w ZUS formularz EPD-21. Pozwala on uniknąć pobierania zaliczek na podatek od wypłacanych świadczeń do momentu osiągnięcia tego limitu.
💡 Przeczytaj też: Kapitał początkowy – jak go obliczyć? Sprawdź, zanim przejdziesz na emeryturę!
Podatek od emerytury a rozliczenie roczne PIT
Emeryci również podlegają obowiązkowi rocznego rozliczenia podatku dochodowego. Nie zawsze jednak muszą samodzielnie przygotowywać i składać zeznanie podatkowe. ZUS lub inny organ rentowy przekazuje odpowiednie dokumenty do urzędu skarbowego i emeryta. Od rodzaju otrzymanego formularza zależy, czy konieczne jest podjęcie dodatkowych działań.
Czy ZUS rozlicza podatek za emeryta?
ZUS może samodzielnie rozliczyć podatek dochodowy od wypłacanej emerytury. W tym celu przygotowuje jeden z dwóch formularzy:
-
PIT-40A – roczne obliczenie podatku. Otrzymuje go emeryt, który pobierał świadczenie przez cały rok i z jego rozliczenia nie wynika nadpłata podatku. Formularz może zastąpić samodzielnie składane zeznanie roczne.
-
PIT-11A – informacja o dochodach uzyskanych od organu rentowego. ZUS wystawia ją np. wtedy, gdy z rozliczenia wynika nadpłata podatku. Dokument nie jest gotowym rozliczeniem rocznym, ale służy do jego przygotowania.
ZUS przekazuje formularze do urzędu skarbowego do końca stycznia, a emerytom do końca lutego następnego roku. Oznacza to, że dokumenty dotyczące dochodów z 2026 roku emeryci otrzymają do końca lutego 2027 roku.
Czy emeryt musi się sam rozliczać z podatku?
Osobiste złożenie deklaracji podatkowej nie zawsze spoczywa na seniorach. Emeryt, który otrzymał PIT-40A, nie musi składać dodatkowego zeznania podatkowego, jeśli nie uzyskał innych dochodów opodatkowanych według skali podatkowej i nie zamierza korzystać z ulg ani preferencyjnych sposobów rozliczenia.
Inaczej wygląda sytuacja w przypadku PIT-11A. Dokument ten wymaga rocznego rozliczenia, jednak nie oznacza to konieczności samodzielnego wypełniania deklaracji. Urząd skarbowy przygotowuje zeznanie PIT-37 w usłudze Twój e-PIT. Jeśli emeryt nie wprowadzi żadnych zmian, dokument zostanie automatycznie zaakceptowany 30 kwietnia.
Samodzielne rozliczenie może być potrzebne, jeśli emeryt chce skorzystać z ulg podatkowych, rozliczyć się wspólnie z małżonkiem lub uwzględnić dochody wymagające złożenia innego formularza, np. PIT-36. W takich sytuacjach powinien sprawdzić przygotowane zeznanie i uzupełnić je przed upływem terminu rozliczenia podatku.
Jakie podatki od emerytury przy dodatkowej pracy?
Co z pracą na emeryturze? Starsza osoba, która pobiera emeryturę i jednocześnie pracuje zawodowo, musi uwzględnić oba źródła dochodu przy obliczaniu rocznego podatku dochodowego. Wynika to z przepisów dotyczących skali podatkowej, według której rozliczane są zarówno emerytury, jak i wynagrodzenia z umowy o pracę czy umowy zlecenia.
Jak dodatkowa praca wpływa na podatek od emerytury?
Jeżeli emeryt uzyskuje opodatkowane dochody z pracy, ich wysokość wpływa na łączną podstawę opodatkowania. Obowiązuje go jedna kwota wolna od podatku w wysokości 30 000 zł rocznie, a nie osobne limity dla emerytury i wynagrodzenia. Po przekroczeniu pierwszego progu podatkowego, czyli 120 000 zł rocznie, nadwyżka dochodów zostanie opodatkowana stawką 32%.
Oznacza to, że nawet osoba pobierająca emeryturę poniżej 2500 zł brutto miesięcznie nie musi być całkowicie zwolniona z PIT. Jeśli jej łączne dochody przekroczą kwotę wolną, nie zapłaci podatku dochodowego jedynie od części mieszczącej się w tym limicie.
Emerytura a działalność gospodarcza i umowa zlecenie
Umowa zlecenia na emeryturze nie zmienia zasad opodatkowania samego świadczenia. Dochody ze zlecenia rozliczanego według skali podatkowej sumują się z dochodami z emerytury w zeznaniu rocznym. A jak wygląda sytuacja, gdy senior prowadzi działalność gospodarczą na emeryturze? Jeśli rozlicza firmę według skali podatkowej, łączy dochody z obu źródeł w deklaracji PIT-36. Natomiast przy podatku liniowym (19%) lub ryczałcie przychody bądź dochody z działalności są rozliczane oddzielnie, na formularzu PIT-36L lub PIT-28. Nie zwiększają więc podstawy opodatkowania emerytury.
Czy pracujący emeryt może skorzystać z ulgi dla seniorów?
Ulga dla pracujących seniorów pozwala zwolnić z PIT określone przychody do 85 528 zł rocznie. Jest jednak przeznaczona dla osób, które osiągnęły wiek emerytalny, nadal pracują i nie pobierają emerytury ani innych świadczeń wykluczających ulgę. Osoba, która jednocześnie otrzymuje emeryturę z ZUS i wynagrodzenie z pracy, nie może korzystać z tego zwolnienia w odniesieniu do przychodów uzyskanych w okresie pobierania świadczenia.
Chcesz pracować? Szukaj ogłoszeń!
Podatek od trzynastej i czternastej emerytury
Trzynasta i czternasta emerytura również podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. W 2026 roku oba dodatkowe świadczenia wynoszą maksymalnie 1978,49 zł brutto. Od wypłacanych kwot ZUS nalicza składkę zdrowotną w wysokości 9% oraz zaliczkę na PIT, jeśli jest należna.
W miesiącu wypłaty trzynastki lub czternastki dodatkowe świadczenie jest uwzględniane razem z podstawową emeryturą przy obliczaniu zaliczki na podatek dochodowy. Dlatego nawet emeryt, który na co dzień otrzymuje mniej niż 2500 zł brutto, może mieć potrącony podatek od dodatkowej wypłaty. Nie oznacza to jednak, że pieniądze przepadają. Jeśli łączne roczne dochody emeryta nie przekroczą 30 000 zł, pobrany podatek zostanie zwrócony po rozliczeniu rocznym. Emeryci mogą również złożyć formularz EPD-21, aby ZUS nie pobierał zaliczek na PIT od świadczeń mieszczących się w tym limicie.
Podatek od emerytury w Polsce – najczęściej zadawane pytania
Od kiedy emeryt nie musi płacić podatku od swojej emerytury?
Przepisy dotyczące emerytur bez podatku weszły w życie 1 stycznia 2022 roku w ramach reformy podatkowej Polski Ład. Od tego dnia emeryci otrzymujący świadczenia do 2500 zł brutto miesięcznie nie mają potrącanych zaliczek na PIT. Wprowadzono wtedy również kwotę wolną od podatku w wysokości 30 000 zł rocznie. Przepisy te obowiązują także w 2026 roku.
Ile podatku od emerytury 6000 brutto?
Przy emeryturze wynoszącej 6000 zł brutto miesięczna zaliczka na podatek dochodowy w 2026 roku wynosi 420 zł. Oblicza się ją, mnożąc kwotę świadczenia przez 12% i odejmując 300 zł miesięcznej kwoty zmniejszającej podatek (6000 zł × 12% − 300 zł = 420 zł). Dodatkowo ZUS potrąca 540 zł składki zdrowotnej. Oznacza to, że emeryt otrzymuje 5040 zł netto miesięcznie, jeśli nie występują inne potrącenia ani zmiany w sposobie obliczania zaliczki.
Co trzeba zrobić, żeby nie płacić podatku od emerytury?
Emeryci, których roczne dochody nie przekraczają 30 000 zł, nie muszą składać żadnego wniosku o zwolnienie z podatku dochodowego. Kwota wolna jest uwzględniana automatycznie przy obliczaniu podatku. Jeśli emeryt przewiduje, że jego roczne dochody nie przekroczą 30 000 zł, może dodatkowo złożyć w ZUS formularz EPD-21. Dzięki temu ZUS nie będzie pobierał zaliczek na PIT od wypłacanych świadczeń do osiągnięcia tego limitu, również w przypadku trzynastej i czternastej emerytury. Wniosek można złożyć osobiście w placówce ZUS, pocztą lub elektronicznie przez eZUS. Sam formularz nie zwalnia jednak z podatku od dochodów przekraczających kwotę wolną.
Czy waloryzacja emerytury wpływa na wysokość podatku?
Tak, waloryzacja emerytury może wpłynąć na wysokość płaconego podatku dochodowego. W 2026 roku świadczenia emerytalne wzrosły od 1 marca o 5,3%. Jeśli po podwyżce emerytura przekroczy 2500 zł brutto miesięcznie, ZUS zacznie pobierać zaliczkę na PIT. Wraz ze wzrostem świadczenia zwiększy się również kwota potrącanej składki zdrowotnej, która wynosi 9% emerytury brutto. Waloryzacja nie zmienia natomiast wysokości kwoty wolnej od podatku ani obowiązujących progów podatkowych.
Czy emeryt może przekazać 1,5% podatku?
Tak, emeryci mogą przekazać 1,5% należnego podatku na rzecz wybranej organizacji pożytku publicznego (OPP). Jeśli otrzymali PIT-40A i nie składają samodzielnego zeznania rocznego, wystarczy wypełnić formularz PIT-OP i przekazać go do urzędu skarbowego do 30 kwietnia następnego roku. Osoby rozliczające się na formularzu PIT-37 mogą wskazać organizację bezpośrednio w zeznaniu. Jeśli emeryt przekazał już 1,5% podatku wybranej organizacji w poprzednim roku, nie musi ponawiać dyspozycji. Urząd skarbowy automatycznie uwzględni tę samą organizację, pod warunkiem że nadal znajduje się ona w wykazie uprawnionych OPP.
Źródła:
https://www.zus.pl/pl/swiadczenia/emerytury/potracenia-i-egzekucje-z-emerytur-i-rent
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/592/ogl
Pozostałe wpisy
Jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe i czym różni się ono od zasiłku chorobowego?
Choroba i niezdolność do pracy wiążą się nie tylko z koniecznością zadbania o zdrowie, ale również z pytaniami o wysokość wynagrodzenia i zasady jego wypłaty. Ile pieniędzy przysługuje za L4? Kto wypłaca świadczenie i jak długo można je otrzymywać? Odpowiedzi zależą od kilku czynników, w tym długości zwolnienia, wysokości zarobków i sytuacji pracownika. Wyjaśniamy, jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe, czym różni się ono od zasiłku chorobowego i na jakich zasadach są wypłacane oba świadczenia.
2026-11-19
Podatek od umów zlecenie – składki ZUS, koszty pracodawcy i wynagrodzenie na rękę
Dla wielu osób umowa zlecenie to elastyczna i popularna forma zarobkowania. Tym bardziej że dzięki zmianom, które weszły w życie w 2026 roku, okresy przepracowane na zleceniu są w końcu oficjalnie wliczane do stażu pracy. Mimo licznych zalet, rozliczenie takiej umowy wciąż budzi sporo pytań. Ile tak naprawdę zostanie z kwoty brutto, kiedy pojawiają się składki ZUS i czy faktycznie można pracować „bez podatku”? Czas to dokładnie sprawdzić i rozwiać wszelkie wątpliwości.
2026-11-18
Ile wynosi zasiłek opiekuńczy i kiedy przysługuje?
Gdy choruje dziecko albo bliska osoba wymaga nagłej opieki, wielu pracowników staje przed pytaniem: czy mogą zostać w domu i otrzymać za ten czas jakieś świadczenie? Zasiłek opiekuńczy to forma wsparcia finansowego, która w określonych sytuacjach pozwala pogodzić obowiązki zawodowe z rodzinnymi. Ile wynosi zasiłek opiekuńczy, kto może go otrzymać i w jakich przypadkach przysługuje? Wyjaśniamy najważniejsze zasady i aktualne warunki jego przyznawania.
2026-11-17
Wynagrodzenie brutto a netto – co naprawdę oznaczają Twoje zarobki?
Brutto, netto, składki ZUS, podatek dochodowy – dla wielu z nas to nadal źródła nieporozumień i błędnych oczekiwań finansowych. Różnica między wynagrodzeniem brutto a netto potrafi zaskoczyć, zwłaszcza przy zmianie formy zatrudnienia lub negocjacjach płacowych. Zrozumienie, jak powstają potrącenia składkowo-podatkowe i z czego wynikają różnice w wypłatach, pozwala uniknąć finansowych zaskoczeń oraz świadomie rozmawiać o pieniądzach z pracodawcą.
2026-11-16
Pozostałe wpisy w pozostałych kategoriach
List pochwalny dla pracownika – jak napisać, by poczuł się doceniony?
List pochwalny to forma pisemnego uznania ze strony pracodawcy lub przełożonego, przyznawana pracownikowi za konkretne osiągnięcia, zaangażowanie lub szczególną postawę zawodową. Przepisy nie określają jego wzoru ani nie nakładają na pracodawcę obowiązku wystawienia takiego dokumentu. W dalszej części wyjaśniamy, jak napisać list pochwalny, czym różni się on od listu gratulacyjnego i referencji oraz jakie zasady warto uwzględnić przy jego przygotowaniu.
2026-11-18
Ochrona własności intelektualnej – co warto wiedzieć?
Logo, opowiadanie lub artykuł, oryginalny projekt nowego produktu to tylko kilka przykładów własności intelektualnej. Chociaż w większości są nienamacalne, wciąż mogą być skradzione i wykorzystane bez Twojej zgody. Ochrona własności intelektualnej ma temu zapobiegać. Poznaj najważniejsze przepisy i sposoby na to, żeby zadbać o swoje prawa.
2026-11-17
Etyka zawodowa – co to jest i jak wygląda w poszczególnych zawodach?
W życiu zawodowym można napotkać sytuacje, w których konflikty interesów blokują podejmowanie decyzji, a ogólne przepisy prawa nie zawsze jasno wskazują sposób postępowania. Właśnie wtedy w rozstrzyganiu dylematów moralnych pomagają zasady etyki zawodowej. Czym jest etyka zawodowa i jak stosować ją w poszczególnych zawodach? O tym poniżej.
2026-11-16
Do czego dążysz w pracy? Jak odpowiedzieć na rozmowie i napisać w CV
Pytanie „Do czego dążysz w pracy?” pozwala rekruterowi sprawdzić, co motywuje Cię do działania, jakie masz plany zawodowe i w jakim kierunku chcesz się rozwijać. Dobra odpowiedź nie musi oznaczać szczegółowego planu na kolejne dziesięć lat, a ważne, aby pokazywała, co chcesz osiągnąć, jakie umiejętności zamierzasz rozwijać i jak wiążesz swoją przyszłość z danym stanowiskiem. W tym artykule znajdziesz przykładowe odpowiedzi na pytanie o cele zawodowe, gotowe wzory do CV dla różnych stanowisk oraz wskazówki dla osób rozpoczynających karierę i planujących zmianę branży.
2026-11-13